ΓΙΑΤΙ ΚΑΘΥΣΤΕΡΟΥΝ ΟΙ ΕΓΚΡΙΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΠΕ
Μονίμως διαμαρτυρόμαστε για τις καθυστερήσεις των εγκρίσεων των ΜΠΕ και το θέμα της επίσπευσης αποτελεί μόνιμη επωδό των συμπερασμάτων σε ημερίδες και συνέδρια. Γιατί όμως αυτό συμβαίνει; Παραθέτουμε τις αιτίες όπως τις κατέγραψε η Μ.Ε. Περιβάλλοντος του ΤΕΕ/ΤΑΚ σε σχετική ερώτηση της Δ.Ε. Αν τα  προβλήματα αυτά δεν λυθούν, η επίσπευση αποτελεί ευχολόγιο!
1. Βασικότερη αιτία καθυστέρησης στην εξέταση/ έγκριση των Μελετών (Π.Π.Ε./ Μ.Π.Ε.) αποτελεί η έλλειψη κτηματολογίου, δασολογίου, χωροταξικού σχεδιασμού και καθορισμού χρήσεων γης. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα για τα περισσότερα έργα, από το πιο μικρά μέχρι και τα μεγαλύτερα, να απαιτείται η διαδικασία της Προκαταρκτικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης & Αξιολόγησης μέσω γνωμοδοτήσεων πολλών εμπλεκόμενων υπηρεσιών, μια χρονοβόρα διαδικασία που δεν χρειάζεται όταν πρόκειται για χωροθετημένα έργα. Η διαδικασία αυτή γίνεται δυσκολότερη με τη συνύπαρξη αλληλοσυγκρουόμενων χρήσεων γης. Επιπρόσθετα, δεν έχει εφαρμοστεί η νομοθεσία που προβλέπει την εκπόνηση διαχειριστικών σχεδίων και σύσταση φορέων διαχείρισης για τις προστατευόμενες περιοχές, δεν έχουν αξιοποιηθεί τα προγράμματα life και δεν εκπονούνται οι Στρατηγικές Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων για τις κατηγορίες των έργων που απαιτείται.
2. Πολύ σοβαρός λόγος είναι η έλλειψη επιστημονικού προσωπικού ικανού να ανταποκριθεί στο μεγάλο όγκο των μελετών που υποβάλλονται. Η έλλειψη αυτή παρατηρείται σε όλες τις Τεχνικές Υπηρεσίες και βέβαια στις Υπηρεσίες Περιβάλλοντος των Περιφερειών και Νομαρχιών της χώρας. Στην περίπτωση της Περιφέρειας Κρήτης, συγκεκριμένα, αντιστοιχεί ένα άτομο ανά δυο και τρεις κατηγορίες έργων και δραστηριοτήτων από τις 10 που περιέχει η ΚΥΑ 15393/2332/2002. Στις Νομαρχίες η αναλογία είναι ακόμα χειρότερη. Το γεγονός αυτό, εκτός των άλλων, δυσκολεύει την καλή συνεργασία των αρμοδίων προς γνωμοδότηση Υπηρεσιών δεδομένου ότι δεν τηρούνται τα χρονικά περιθώρια που θέτει η νομοθεσία.
Επιπλέον, η έλλειψη στις αρμόδιες Υπηρεσίες στελεχικού δυναμικού όλων των ειδικοτήτων δυσχεραίνει τόσο την ποιότητα όσο και την ποσότητα του έργου τους. Στα παραπάνω έρχεται να προστεθεί και η έλλειψη βασικών υποδομών και κυρίως της απαιτούμενης τεχνολογικής υποδομής και πρόσβασης στη νομοθεσία (Η/Υ, ύπαρξη και διαρκής ενημέρωση βάσεων δεδομένων, χρήση ψηφιακής περιβαλλοντικής πληροφορίας-Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών), η οποία θα μπορούσε να συμβάλλει ουσιαστικά στον αποτελεσματικό και ποιοτικό έλεγχο της Μελέτης, σε σημαντικά λιγότερο χρόνο.
3. Η ισχύουσα περιβαλλοντική νομοθεσία δεν είναι εξειδικευμένη ανά έργο και δραστηριότητα. Συγκεκριμένα από το σύνολο των έργων και δραστηριοτήτων , το περιεχόμενο των Π.Π.Ε./Μ.Π.Ε. καθορίζεται σαφώς μόνο:
α) Στα ξενοδοχειακά καταλύματα (1994),
β) Στους Χώρους Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων (ΧΥΤΑ) (1996),
γ) Στα έργα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές (2006), και
δ) Στις εγκαταστάσεις κεραιών σταθμών στη ξηρά (2007).
Το περιεχόμενο των Π.Π.Ε./Μ.Π.Ε. για όλες τις άλλες κατηγορίες των έργων και δραστηριοτήτων βασίζεται στη γενική νομοθεσία για το περιβάλλον και στις διευκρινιστικές εγκυκλίους που εκδίδονται. Το γεγονός αυτό δημιουργεί σύγχυση τόσο στο μελετητή για την εκπόνηση όσο και στην αρμόδια Υπηρεσία για τον έλεγχο και την έγκριση μιας Μελέτης. Χαρακτηριστικό των παραπάνω αποτελεί το γεγονός, ότι Υπηρεσίες Περιβάλλοντος όμορων Νομαρχιών ζητούν διαφορετικά δικαιολογητικά για την ίδια δραστηριότητα.
Με την ψήφιση του Ν. 3010/02  έγινε η εναρμόνιση του Ν. 1650/1986 με τις οδηγίες 97/11 Ε.Ε. και 96/61 Ε.Ε. Στον νόμο αυτό προαναγγέλλεται ότι σε έξι μήνες από την ισχύ του θα έχουν εκδοθεί ΚΥΑ με:
α) Τις προδιαγραφές και το περιεχόμενο των κάθε τύπου Μ.Π.Ε. για κάθε ομάδα έργων ή δραστηριοτήτων, καθώς και τα δικαιολογητικά που πρέπει να τις συνοδεύουν.
β) Τις αμοιβές για την εκπόνηση των Μ.Π.Ε.
γ) Τον καθορισμό ανταποδοτικών τελών υπέρ του δημοσίου με σκοπό τη διάθεσή τους για έργα και δραστηριότητες που αποσκοπούν στην αναβάθμιση, την προστασία και τη διαχείριση του περιβάλλοντος.
Επτά χρόνια μετά, τα παραπάνω δεν έχουν υλοποιηθεί.